Küresel Petrol Piyasasında Gerilim: Türkiye Vergi Kalkanı ve Eşel Mobil ile Ayrışıyor!

Küresel enerji piyasaları, ABD-İran gerilimi, Hürmüz Boğazı’ndaki belirsizlikler ve Ukrayna’nın Rus enerji altyapısına yönelik saldırılarıyla çalkantılı bir dönemden geçiyor. Brent petrolün varil fiyatı uluslararası vadeli piyasalarda 90 dolar seviyesini aşarken, piyasalarda yeniden 100 dolar senaryoları konuşulmaya başlandı.

Avrupa’da Akaryakıt Fiyatları Uçuşa Geçti

Küresel ölçekte yaşanan bu enerji krizi, Avrupa genelinde akaryakıt fiyatlarını savaş öncesi döneme göre yüzde 15 ile 25 aralığında yukarı çekti. Savaş öncesinde 1,50-1,85 avro seviyelerinde olan ortalama benzin fiyatları, tedarik sıkıntıları ve rafineri kısıtlamalarıyla 1,70 ila 2,20 avro bandına tırmandı. Hollanda’da benzinin litresi 2,20 avroya ulaşırken, Almanya ve Fransa’da bu rakam 1,97 avro seviyelerinde seyrediyor.

Türkiye’nin “Vergi Kalkanı” Avantajı

Türkiye ise devreye aldığı vergi indirimleri ve eşel mobil sistemi sayesinde, Avrupa’ya göre çok daha uygun fiyatlı benzin ve motorin sunan ülke konumuna geldi. Türkiye’de benzin 1,29, motorin ise 1,47 avro seviyelerinde kalarak Avrupa ortalamasının önemli ölçüde altında bir grafik çiziyor.

Hazine ve Maliye Bakanlığı, fiyat artışlarını dizginlemek adına motorin üzerinden alınan Özel Tüketim Vergisi’ni (ÖTV) ağustos ayı sonuna kadar geçici olarak sıfırladı. 13 Ağustos 2026 itibarıyla yürürlüğe giren yeni düzenleme ile motorin eşel mobil sistemi dışına çıkarıldı ve kademeli ÖTV uygulamasına geçildi. Bu düzenleme, pompa fiyatlarına yaklaşık 9 TL’lik bir indirim sağladı. Ancak küresel piyasalardaki yüksek maliyet baskısı nedeniyle, bu avantajın bir kısmı 14 Ağustos’ta gelen 8,89 TL’lik zam ile dengeye oturtulmuş oldu.

Bakan Şimşek: “Olağanüstü Şokun Yansımasını Sınırladık”

Konuyla ilgili sosyal medya hesabından bir değerlendirme yapan Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, ham petrol ile işlenmiş akaryakıt ürünlerinin fiyat hareketlerinin ayrıştığına dikkat çekti.

Ham petrol fiyatlarının savaş dönemindeki zirvesinden gerilemesine rağmen, taşımacılık ve rafineri kesintileri nedeniyle mazot arzında sıkışıklığın sürdüğünü belirten Şimşek, “Mazot-Brent petrol marjı uzun dönem ortalamasının yaklaşık 5 katına çıkarak varil başına 100 dolar seviyelerinde seyrediyor. Mazotta eşel mobil kapsamında attığımız son adımla, bu olağanüstü küresel şokun vatandaşlarımıza yansımasını sınırlıyor, aynı zamanda bütçe disiplinini korumaya devam ediyoruz” ifadelerini kullandı.

Akaryakıt piyasasındaki en güncel gelişmeleri, sektörel analizleri ve bayi marjları tartışmalarını yakından takip etmek için Petrolpiyasasi.com adresini ziyaret edebilirsiniz.